Nhiều năm qua, tốc độ luôn được xem là thước đo của thành công trong kinh doanh. Doanh nghiệp càng mở rộng nhanh, càng ra mắt nhiều sản phẩm hay chiếm lĩnh thị phần sớm thì càng được đánh giá là có lợi thế cạnh tranh. Tuy nhiên, thực tế đang cho thấy một bức tranh khác. Không ít doanh nghiệp từng tăng trưởng nóng đã nhanh chóng hụt hơi khi thị trường thay đổi, trong khi nhiều doanh nghiệp phát triển thận trọng lại duy trì được vị thế vững chắc qua nhiều chu kỳ kinh tế. Điều tạo nên khoảng cách không nằm ở tốc độ, mà ở khả năng thích ứng với sự dịch chuyển của thị trường và năng lực điều chỉnh chiến lược đúng thời điểm.
Trong bối cảnh kinh tế liên tục biến động bởi chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và những thay đổi trong hành vi tiêu dùng, lợi thế cạnh tranh không còn thuộc về doanh nghiệp chạy nhanh nhất, mà thuộc về những tổ chức biết nhìn xa, sẵn sàng đổi mới và không ngừng hoàn thiện năng lực quản trị. Bởi trên thương trường, đi chậm chưa chắc đã thất bại, nhưng đi sai hướng quá lâu có thể khiến mọi nỗ lực tăng trưởng trở nên vô nghĩa.
Thị trường không chờ doanh nghiệp, thị trường chỉ chờ những giá trị mới
Mỗi giai đoạn phát triển của nền kinh tế đều tạo ra những quy luật cạnh tranh mới. Nếu trước đây doanh nghiệp có thể duy trì lợi thế bằng quy mô sản xuất, hệ thống phân phối hay nguồn vốn lớn thì ngày nay, những yếu tố đó không còn là “tấm vé bảo đảm” cho sự phát triển lâu dài. Công nghệ đã rút ngắn khoảng cách giữa các doanh nghiệp, còn người tiêu dùng ngày càng đòi hỏi nhiều hơn về trải nghiệm, chất lượng và tính minh bạch. Điều này buộc các tổ chức phải liên tục thích nghi nếu không muốn bị bỏ lại phía sau.
Thực tế cho thấy, không ít doanh nghiệp vẫn đang vận hành bằng tư duy của nhiều năm trước. Họ tiếp tục đầu tư vào những sản phẩm đã giảm sức hút, giữ nguyên mô hình quản trị cũ hoặc chậm chuyển đổi số vì lo ngại chi phí và rủi ro. Trong ngắn hạn, những lựa chọn ấy có thể chưa tạo ra tác động rõ rệt, nhưng về dài hạn lại khiến doanh nghiệp dần đánh mất năng lực cạnh tranh. Khi khoảng cách với thị trường ngày càng lớn, việc bắt kịp xu hướng sẽ trở nên khó khăn và tốn kém hơn rất nhiều.
Điều nguy hiểm nhất không phải là mắc sai lầm, mà là kéo dài một hướng đi sai
Sai lầm luôn là một phần của quá trình kinh doanh. Ngay cả những tập đoàn hàng đầu thế giới cũng từng đưa ra những quyết định không thành công. Điểm khác biệt nằm ở chỗ họ sẵn sàng nhìn nhận thực tế, điều chỉnh chiến lược và thay đổi trước khi thị trường buộc phải thay đổi. Trong khi đó, nhiều doanh nghiệp lại lựa chọn tiếp tục bảo vệ những quyết định cũ chỉ vì đã đầu tư quá nhiều nguồn lực hoặc không muốn phá vỡ mô hình quen thuộc.
Theo các chuyên gia quản trị, chi phí lớn nhất của doanh nghiệp không phải là đầu tư cho đổi mới, mà là chi phí của sự trì hoãn. Mỗi lần chậm tái cấu trúc, chậm nâng cấp hệ thống hay chậm thay đổi tư duy quản trị đều khiến doanh nghiệp đánh mất thêm cơ hội phát triển. Khi những sai lệch nhỏ tích lũy qua nhiều năm, chúng không chỉ làm giảm hiệu quả kinh doanh mà còn ảnh hưởng đến năng lực thích ứng của cả tổ chức trong những giai đoạn nhiều biến động.
Năng lực quản trị mới là lợi thế cạnh tranh bền vững
Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, nhiều doanh nghiệp đã chuyển trọng tâm từ mục tiêu tăng trưởng ngắn hạn sang xây dựng nền tảng phát triển dài hạn. Họ đầu tư nhiều hơn vào con người, công nghệ, hệ thống quản trị và văn hóa doanh nghiệp, bởi đây mới là những yếu tố quyết định khả năng tồn tại trước những biến động liên tục của thị trường. Một doanh nghiệp có thể mất thị phần trong một giai đoạn, nhưng nếu vẫn giữ được nền tảng quản trị tốt thì hoàn toàn có thể phục hồi và bứt phá khi cơ hội xuất hiện.
Đây cũng là góc nhìn được Hệ sinh thái Khởi nghiệp Thực tế DGroup Holdings chia sẻ trong quá trình đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp. Theo hệ sinh thái này, phát triển bền vững không đến từ việc chạy theo những kết quả ngắn hạn mà được xây dựng bằng tư duy dài hạn, sự kỷ luật trong vận hành và khả năng liên tục đổi mới để thích ứng với bối cảnh kinh tế. Doanh nghiệp cần giữ vững những giá trị cốt lõi, nhưng đồng thời phải đủ linh hoạt để thay đổi phương pháp, mô hình và cách tiếp cận thị trường khi điều kiện kinh doanh thay đổi.
Sự phát triển của một doanh nghiệp không chỉ phản ánh năng lực của chính tổ chức đó mà còn góp phần tạo nên sức khỏe chung của nền kinh tế. Trong một môi trường mà mọi lợi thế đều có thể nhanh chóng bị thay thế bởi công nghệ và đổi mới sáng tạo, điều quan trọng không phải là doanh nghiệp chạy nhanh đến đâu, mà là họ có đang đi đúng hướng hay không. Bởi cuối cùng, những doanh nghiệp có thể đi xa luôn là những doanh nghiệp biết học hỏi, dám thay đổi và chủ động điều chỉnh trước khi thị trường đưa ra lời cảnh báo. Đi chậm có thể khiến doanh nghiệp mất thêm thời gian, nhưng đi sai quá lâu mới là điều khiến họ đánh mất tương lai.
BT. KaMy